Takipçi bayiliği nedir?

Bayilikte üç taraf vardır: hizmeti teslim eden ya da ileten ana panel, onun servislerini yeniden satan siz (bayi) ve sizden satın alan müşteri. Müşteri siparişi sizin sitenizde verir ve size öder; siparişiniz sizin ana paneldeki bakiyenizden otomatik olarak iletilir. Ana panelin nasıl çalıştığını, bakiye ve API kavramlarını SMM panel nedir rehberinde anlattık.

Bayilik bir iş modeli olarak yasak değildir, ama sattığınız hizmet platformların kurallarına aykırıdır: Meta etkileşimin satılmasını ve satın alınmasını yasaklar (Meta Topluluk Standartları: Spam (yeni sekmede açılır)), TikTok etkileşimi yapay olarak artıran hizmetlerin ticaretine izin vermez (TikTok Topluluk Kuralları (yeni sekmede açılır)). Bu kurallar müşterinizin hesabını etkiler; sizin müşteriye karşı sorumluluğunuz ise ayrıca Türk mevzuatından doğar. Hukuki çerçeveyi takipçi satın almak yasal mı rehberinde ayrıntılı ele aldık.

Bayiliğin iki yaygın kuruluş biçimi var. İkisinde de teslimatı ana panel yapar; fark, sitenin ve müşteri ilişkisinin ne kadarının sizde olduğundadır.

Fiyat farkı genellikle bin adet başına kurulur: ana panelin bir servis için istediği bin başı fiyatın üzerine kendi payınızı eklersiniz. Aynı servis birçok panelde benzer adlarla satıldığı ve paneller siparişleri çoğu zaman birbirine ilettiği için, müşteriniz aynı hizmeti başka bir sitede daha ucuza bulabilir. Fiyatınızı belirlemeden önce perakende piyasayı görmek için en ucuz takipçi ve takipçi fiyatları sayfalarına bakabilirsiniz.

Bayilik için "şu kadar sermayeyle şu kadar kazanılır" diyen rakamlar dolaşıyor; hiçbirinin kaynağını doğrulayamadık ve kendimiz de böyle bir rakam vermiyoruz. Bunun yerine hesabın kalemlerini veriyoruz. Bir siparişte elinizde kalan tutar kabaca şöyle hesaplanır:

• Alış fiyatı oynaktır. Ana panel fiyatı haber vermeden değiştirebilir; sabit fiyatla sattığınız bir serviste alış fiyatı yükselirse aradaki fark eriyebilir.
• Ödeme komisyonu her satışta düşer. Ödeme kuruluşunun sözleşmesindeki oranı ve hangi işlemlerin kapsandığını okuyun.
• Vergi yükümlülüğü kuruluş biçiminize bağlıdır. Şahıs ya da şirket olarak nasıl mükellef olacağınızı ve fatura düzenleme yükümlülüğünüzü bir mali müşavirle netleştirin.
• İade ve telafi gerçek bir maliyettir. Ana panel teslim etmediği ya da telafi etmediği bir sipariş için size bakiye iade etmezse, müşterinize yapacağınız iade cebinizden çıkar.
• Başlangıç bakiyesi bağlı paradır. Ana panele yüklediğiniz bakiyenin iade edilip edilmediği panelin kurallarına bağlıdır.

Panellerin fiyatlarını perakende sitelerle aynı 1000 adetlik referansla ölçmeye başladığımızda, panel ile perakende arasındaki ölçülmüş fiyat farkını burada tarihiyle göstereceğiz. Bugün listemizde yeterli panel verisi olmadığı için bu farkı tahminle doldurmuyoruz.

• Müşteriye karşı sorumluluk sizdedir. Tüketiciye satış yaptığınızda 6502 sayılı Kanun kapsamında satıcı ya da sağlayıcı olursunuz. Hizmet süresinde başlamaz ya da vaat edilen niteliği taşımazsa ayıplı hizmet sayılabilir ve müşteri hizmetin yeniden görülmesini, bedelden indirim ya da sözleşmeden dönmeyi seçebilir (6502 m.13 ve m.15 (yeni sekmede açılır)).
• Cayma hakkı istisnası her şeyi çözmez. Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği, elektronik ortamda anında ifa edilen hizmetleri cayma hakkının istisnaları arasında sayar (m.15/1-ğ (yeni sekmede açılır)). Bu istisna müşterinin gerekçesiz vazgeçmesini sınırlar; teslim edilmeyen ya da eksik teslim edilen hizmetten doğan sorumluluğu kaldırmaz.
• Düşüş ve telafi zinciri. "Telafi garantisi" yazarak sattığınız bir serviste ana panel telafiyi yapmazsa, müşteriye verdiğiniz sözü kendi maliyetinizle karşılamak zorunda kalırsınız. Garanti sürenizi ana panelin süresinden uzun yazmayın; telafinin nasıl işlediği telafi garantisi nedir rehberinde.
• Ödeme altyapısı. Bazı ödeme kuruluşları bu tür hizmetlere aracılık etmeyebilir ya da sözleşmesinde kısıtlayabilir. Başvurmadan önce sözleşmeyi okuyun; yalnızca havale kabul etmek müşteri güvenini ve sitenizin karne notunu düşürür.
• Ana panel riski. Ana panel kapanırsa, fiyat değiştirirse ya da bir servisi kaldırırsa hem bakiyeniz hem müşteri siparişleriniz etkilenir. Tek panele bağımlı kalmamak ve bakiyeyi ihtiyaç kadar tutmak bu riski azaltır.

Satıcı olarak yazmanız gereken bilgiler

6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun, hizmet sağlayıcının sözleşmeden önce tanıtıcı bilgilerini, sözleşmenin kurulma adımlarını ve uygulanan gizlilik kurallarını alıcıya sunmasını zorunlu tutar (6563 m.3 (yeni sekmede açılır)). E-ticaret yapan işletmelerin Ticaret Bakanlığının Elektronik Ticaret Bilgi Sistemine (ETBİS (yeni sekmede açılır)) kaydı da beklenir. Müşterinizin e-posta adresi, kullanıcı adı ve ödeme bilgisi gibi verileri işlediğiniz için 6698 sayılı Kanun kapsamında aydınlatma yükümlülüğünüz vardır (KVKK (yeni sekmede açılır)). Bu maddelerin sizin durumunuza nasıl uygulandığını bir avukat ve mali müşavirle netleştirin.

Aşağıdaki liste, karşılaştırdığımız siteler arasında bayilik programını kendi sayfasında açıkça yazanları gösterir. Bir sitenin bayilik sunduğunu yazması, koşullarının iyi olduğu anlamına gelmez; karne notu, ödeme yolu ve kullanıcı yorumları ayrıca okunmalı.

Panel seçerken bakılacak işaretler perakende sitelerle büyük ölçüde aynıdır; uzun kontrol listesi takipçi sitesi nasıl seçilir rehberinde, listemizdeki bütün paneller SMM panel sayfasında. Puanların nasıl hesaplandığı ve sitelerden para almadığımız metodoloji ve şeffaflık sayfalarında yazıyor.